Chấn gấp kim loại tấm là công đoạn tạo hình quan trọng giúp biến các tấm phôi phẳng thành cấu kiện 3D hoàn chỉnh. Kỹ thuật chấn đúng sẽ giúp giảm sai lệch kích thước, đảm bảo tính thẩm mỹ và độ bền cho sản phẩm. Bài viết tổng hợp các bước vận hành máy CNC, cách chọn dao cối và tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng.
Trong ngành gia công cơ khí chính xác năm 2026, chấn gấp không chỉ đơn thuần là dùng lực ép mà là sự kết hợp giữa tính toán cơ học và công nghệ tự động hóa. Một quy trình chấn gấp chuẩn giúp loại bỏ lãng phí phôi và rút ngắn thời gian lắp ráp đáng kể.
1) Phân tích bản vẽ và tính toán độ giãn nở (K-Factor)
Bước đầu tiên và quan trọng nhất là phân tích bản vẽ kỹ thuật. Kỹ sư cần xác định các góc chấn, bán kính uốn và đặc biệt là tính toán K-factor (hệ số giãn nở vật liệu). Mỗi loại vật liệu như Inox 304, thép mạ kẽm hay nhôm đều có độ giãn khác nhau khi bị biến dạng nhiệt và lực, do đó cần tính toán chiều dài phôi trải phẳng chính xác trước khi cắt laser.
2) Lựa chọn thiết bị và công nghệ chấn CNC 2026
Xu hướng hiện nay là sử dụng máy chấn CNC thủy lực hoặc máy chấn Servo điện. Các dòng máy này tích hợp cảm biến bù góc chấn giúp xử lý các tấm kim loại có độ dày không đồng nhất. Hệ thống điều khiển đa trục (X, R, Z1, Z2) cho phép máy tự động căn chỉnh vị trí cối, giúp công nhân thao tác nhanh và an toàn hơn.
3) Quy trình 5 bước chấn gấp kim loại tấm chuẩn
Để đạt được độ chính xác micromet, quy trình thực hiện cần tuân thủ các bước sau:
B1: Chuẩn bị dao (Punch) và cối (Die): Chọn bộ khuôn phù hợp với độ dày vật liệu và bán kính uốn yêu cầu.
B2: Thiết lập chương trình CNC: Nhập thông số góc, độ dày và loại vật liệu vào bộ điều khiển.
B3: Chạy thử mẫu (Test piece): Thực hiện chấn trên phôi mẫu để kiểm tra góc thực tế và điều chỉnh thông số bù nếu cần.
B4: Gia công hàng loạt: Tiến hành chấn theo quy trình đã thiết lập, đảm bảo phôi luôn sát cữ chặn.
B5: Kiểm tra chất lượng (QC): Sử dụng thước đo góc kỹ thuật số để xác nhận độ chính xác của từng chi tiết.
4) Các yếu tố ảnh hưởng đến độ chính xác khi chấn
Có 3 yếu tố quyết định chất lượng của một sản phẩm chấn gấp kim loại tấm:
Lực chấn (Tonnage): Lực ép quá lớn có thể làm gãy khuôn hoặc biến dạng bề mặt kim loại; lực quá nhỏ sẽ không đạt được góc uốn mong muốn.
Độ hở cối (V-opening): Thông thường, độ rộng lòng cối V nên gấp 6 đến 8 lần độ dày vật liệu để có góc uốn đẹp nhất.
Sự đàn hồi (Springback): Kim loại luôn có xu hướng trở lại hình dáng ban đầu sau khi bỏ lực ép. Máy CNC hiện đại sẽ tự động chấn quá góc (Over-bend) một vài độ để bù đắp sai số này.
5) Ứng dụng của chấn gấp trong sản xuất công nghiệp
Kỹ thuật chấn gấp chính xác là nền tảng để sản xuất các thiết bị như: vỏ tủ điện, bồn chứa Inox, hệ thống ống gió HVAC, thang máng cáp và các linh kiện máy móc phức tạp. Sản phẩm sau khi chấn phải đạt được các cạnh vuông vức, không bị nứt nẻ tại cung uốn và bề mặt không bị trầy xước.
Kết luận
Làm chủ quy trình chấn gấp kim loại tấm bằng công nghệ CNC giúp doanh nghiệp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc đầu tư vào thiết bị hiện đại và kỹ thuật tính toán phôi chính xác là bước đi tất yếu để đứng vững trong ngành cơ khí năm 2026.
