Cửa gió kêu rít là một trong những hiện tượng khiến người sử dụng khó chịu rất nhanh, đặc biệt ở văn phòng, khách sạn, phòng họp hoặc các không gian cần độ êm cao. Điều đáng nói là khi có tiếng rít, nhiều người thường đổ lỗi ngay cho bản thân miệng gió. Thực tế, tiếng ồn nghe thấy ở cửa gió đôi khi chỉ là điểm cuối cùng nơi vấn đề bộc lộ, còn nguyên nhân thật sự có thể nằm ở vận tốc gió, áp suất tuyến, damper, plenum box hoặc cách phân phối khí của cả hệ thống phía sau.
1) Vì sao cửa gió lại phát tiếng rít?
Tiếng rít thường xuất hiện khi dòng khí đi qua một khe hẹp, một vùng cản trở hoặc một bề mặt mà vận tốc tại đó quá cao so với trạng thái làm việc êm. Cửa gió là nơi không khí đi từ tuyến ống ra không gian sử dụng, nên rất dễ trở thành điểm phát tiếng nếu lưu lượng hoặc áp suất không được kiểm soát phù hợp. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là nguyên nhân luôn nằm ở cấu tạo cửa gió. Nhiều trường hợp cửa chỉ đang “nói hộ” cho một vấn đề nằm sâu trong tuyến phía sau.
2) Lỗi ở miệng gió thường là gì?
Nếu nguyên nhân thực sự nằm ở miệng gió, đó có thể là chọn sai loại cửa cho lưu lượng, kích thước cổ gió quá nhỏ, nan cửa không phù hợp với hướng thổi hoặc plenum box không đủ để phân phối đều dòng khí. Ngoài ra, việc cửa gió bị lệch, méo, lắp không kín hoặc có chi tiết rung cục bộ cũng có thể tạo ra tiếng ồn khó chịu. Những lỗi này thường xuất hiện khá rõ tại đúng vị trí cửa và dễ làm người nghe tin rằng “chỉ cần đổi cửa là xong”, trong khi đôi khi bài toán phức tạp hơn nhiều.
Cửa gió kêu rít khi vận hành: lỗi nằm ở miệng gió hay trên toàn tuyến?
3) Khi nào lỗi nằm ở toàn tuyến phía sau?
Nếu hệ có vận tốc gió quá cao, damper bị siết nhiều, tuyến ống đổi hướng gấp, áp phân phối không ổn định hoặc quạt đang đẩy hệ làm việc ở trạng thái quá mạnh, cửa gió sẽ trở thành nơi bộc lộ hậu quả cuối cùng. Trong trường hợp đó, thay cửa mới chưa chắc giải quyết được tận gốc. Tiếng rít sẽ quay lại dưới hình thức khác nếu áp lực dòng khí vẫn đang bị “ép” quá mức. Đây là điểm mù mà nhiều công trình gặp phải khi xử lý tiếng ồn theo kiểu thay phần nhìn thấy trước.
4) Muốn xử lý đúng phải bắt đầu từ đâu?
Cần bắt đầu bằng cách xác định tiếng ồn có tính cục bộ tại cửa hay là hệ quả của vận tốc và áp suất trên toàn nhánh. Sau đó mới xem tới loại cửa gió, kích thước cổ nối, plenum box, vị trí damper và lưu lượng thực tế. Nếu xử lý theo hướng đoán mò, công trình rất dễ rơi vào vòng lặp thay cửa, chỉnh damper, bọc thêm vật liệu mà tiếng rít vẫn còn. Một quy trình kiểm tra có hệ thống sẽ giúp phân biệt đâu là nguyên nhân gốc và đâu chỉ là biểu hiện bên ngoài.
Cửa gió kêu rít khi vận hành: lỗi nằm ở miệng gió hay trên toàn tuyến?
5) Cần lưu ý gì để tránh lỗi này từ đầu?
Muốn tránh cửa gió kêu rít, cần chọn đúng loại cửa theo lưu lượng, giữ vận tốc hợp lý, bố trí plenum box phù hợp và không để nhánh cuối phải chịu áp quá cao do toàn hệ mất cân bằng. Đây là vấn đề của thiết kế, gia công và cân chỉnh chứ không chỉ của một chi tiết hoàn thiện. Khi nhìn đúng như vậy, việc xử lý tiếng ồn sẽ hiệu quả hơn và hạn chế được rất nhiều phát sinh sau khi công trình đã đưa vào sử dụng.
Liên hệ Trường Thành để được tư vấn kiểm tra nguyên nhân cửa gió kêu rít và đề xuất giải pháp xử lý phù hợp cho từng hệ thống HVAC.
