Các loại đoạn chuyển ống gió được sử dụng để thay đổi kích thước, hình dạng hoặc vị trí tiết diện của đường ống trong hệ thống thông gió và điều hòa không khí. Đây là nhóm phụ kiện thường xuất hiện tại vị trí chuyển từ tuyến chính sang tuyến nhỏ hơn, kết nối ống với quạt, thiết bị xử lý không khí hoặc chuyển đổi giữa tiết diện vuông và tròn.
Tùy yêu cầu bố trí, đoạn chuyển có thể được chế tạo dạng côn thu, côn mở rộng, chuyển đồng tâm, chuyển lệch tâm hoặc chuyển vuông – tròn. Mỗi dạng có đặc điểm hình học và phạm vi sử dụng khác nhau.
Việc lựa chọn đúng kết cấu đoạn chuyển giúp hệ thống đồng bộ về kích thước, phù hợp với không gian lắp đặt và tạo đường dẫn không khí liên tục giữa các bộ phận có tiết diện khác nhau.
1. Đoạn chuyển ống gió là gì?
Đoạn chuyển là phụ kiện nối giữa hai đầu ống hoặc thiết bị có kích thước hay hình dạng tiết diện khác nhau.
Các chức năng chính gồm:
➤ Chuyển từ tiết diện lớn sang nhỏ.
➤ Chuyển từ tiết diện nhỏ sang lớn.
➤ Kết nối ống vuông với ống tròn.
➤ Điều chỉnh vị trí tim tuyến.
➤ Kết nối đường ống với quạt hoặc thiết bị.
➤ Phối hợp tuyến ống với không gian kiến trúc và MEP.
Đặc trưng: Đoạn chuyển không chỉ thay đổi kích thước. Hình dạng của nó còn quyết định vị trí tâm hai đầu, chiều dài phụ kiện và cách đường ống tiếp tục sau điểm chuyển đổi.
2. Cấu tạo cơ bản của đoạn chuyển ống gió
Một đoạn chuyển thường gồm:
➤ Đầu vào.
➤ Đầu ra.
➤ Các mặt chuyển tiếp.
➤ Mối ghép thân.
➤ Bích hoặc đầu nối.
➤ Gân tăng cứng đối với kích thước lớn.
Vật liệu thường đồng bộ với hệ thống, chẳng hạn:
➤ Tôn mạ kẽm.
➤ Inox 304.
➤ Inox 316L.
➤ Tôn hoặc thép có lớp phủ theo yêu cầu.
Hình dạng cụ thể được triển khai từ kích thước hai đầu và chiều dài đoạn chuyển.
3. Côn thu ống gió
Côn thu được sử dụng khi tiết diện phía sau nhỏ hơn tiết diện phía trước.
Ví dụ:
➤ Từ ống 800 × 500 xuống 600 × 400.
➤ Từ ống tròn đường kính lớn sang đường kính nhỏ.
➤ Từ tuyến chính sang đoạn kết nối thiết bị nhỏ hơn.
Đặc điểm của côn thu:
➤ Tiết diện giảm dần theo chiều dài.
➤ Có thể đồng tâm hoặc lệch tâm.
➤ Có thể sử dụng cho cả ống vuông và tròn.
➤ Thường được gia công riêng theo kích thước thực tế.
Chiều dài đoạn côn cần đủ để tạo quá trình thay đổi tiết diện phù hợp với bố trí của hệ thống.
4. Đoạn chuyển mở rộng
Đây là dạng ngược lại với côn thu, dùng khi tiết diện phía sau lớn hơn phía trước.
Ứng dụng có thể gặp tại:
➤ Đầu nối với thiết bị có cửa lớn hơn.
➤ Khu vực cần chuyển sang tuyến kích thước lớn.
➤ Trước một số khoang phân phối khí.
➤ Vị trí nối với hộp gió hoặc buồng xử lý.
Đoạn chuyển mở rộng có thể có bốn mặt nghiêng đều hoặc chỉ một số mặt thay đổi tùy vị trí tim tuyến.
5. Đoạn chuyển đồng tâm
Đoạn chuyển đồng tâm có tâm của đầu vào và đầu ra nằm trên cùng một trục.
Nhìn theo hướng dòng khí, tiết diện nhỏ hơn được bố trí cân đối bên trong tiết diện lớn hơn.
Đặc điểm:
➤ Hình dạng cân đối.
➤ Các mặt chuyển thường có độ nghiêng tương đối đồng đều.
➤ Giữ nguyên trục trung tâm của đường ống.
➤ Phù hợp khi không bị hạn chế bởi một mặt cố định.
Đối với ống tròn, côn đồng tâm có hình dạng như một nón cụt.
Đối với ống vuông, cả chiều rộng và chiều cao có thể thay đổi đồng thời quanh một đường tâm chung.
6. Đoạn chuyển lệch tâm
Đoạn chuyển lệch tâm có tâm đầu vào và đầu ra không nằm trên cùng một trục.
Một hoặc nhiều mặt có thể được giữ thẳng, trong khi các mặt còn lại thay đổi để tạo tiết diện mới.
Cấu hình này đặc biệt hữu ích khi:
➤ Cần giữ nguyên cao độ đáy ống.
➤ Cần giữ nguyên cao độ mặt trên.
➤ Cần bám theo tường.
➤ Cần tránh dầm hoặc máng kỹ thuật.
➤ Cần dịch tim tuyến sang một phía.
Đặc điểm: Với ống gió vuông, đoạn chuyển lệch tâm có tính linh hoạt cao vì có thể giữ cố định một cạnh hoặc một mặt của đường ống trong khi thay đổi các kích thước còn lại.
7. Đoạn chuyển vuông – tròn
Đây là loại phụ kiện dùng để kết nối một đầu ống vuông hoặc chữ nhật với một đầu ống tròn.
Cấu tạo chuyển tiếp từ:
➤ Hình chữ nhật sang hình tròn.
➤ Hình vuông sang hình tròn.
➤ Tiết diện lớn sang cổ tròn nhỏ hơn.
Loại này thường xuất hiện tại vị trí:
➤ Kết nối với quạt tròn.
➤ Chuyển từ ống vuông sang Spiral.
➤ Kết nối vào cổ tròn của thiết bị.
➤ Kết nối với ống mềm.
➤ Chuyển từ tuyến chính sang nhánh tròn.
Do hai đầu có hình học khác nhau, các mặt của phụ kiện được tạo hình theo đường chuyển tiếp từ cạnh thẳng sang chu vi tròn.
8. Đoạn chuyển tròn – tròn
Với hệ thống ống Spiral hoặc ống gió tròn, đoạn chuyển thường có dạng côn.
Có hai dạng chính:
➤ Côn tròn đồng tâm.
➤ Côn tròn lệch tâm.
Côn đồng tâm giữ nguyên đường tâm hai đầu.
Côn lệch tâm dịch đường tâm về một phía, phù hợp khi cần giữ một cao độ nhất định hoặc phối hợp với thiết bị.
Đầu côn có thể được gia công phù hợp với kiểu kết nối măng sông hoặc bích của tuyến ống.
9. Đoạn chuyển một mặt và nhiều mặt
Với ống chữ nhật, không phải lúc nào cả bốn mặt cũng phải nghiêng.
Có thể sử dụng:
➤ Chuyển một mặt.
➤ Chuyển hai mặt.
➤ Chuyển ba mặt.
➤ Chuyển bốn mặt.
Ví dụ, nếu cần giữ nguyên đáy và một bên hông để bám theo kết cấu công trình, chỉ hai mặt còn lại thay đổi.
Nhờ đó, đoạn chuyển vừa thực hiện chức năng thay đổi tiết diện vừa hỗ trợ tổ chức hình học cho toàn tuyến.
10. Đoạn chuyển kết hợp dịch tuyến
Một số phụ kiện vừa thay đổi kích thước vừa dịch vị trí đầu ra so với đầu vào.
Đây là dạng kết cấu hữu ích khi đường ống cần:
➤ Tránh dầm.
➤ Tránh đường ống kỹ thuật khác.
➤ Đi sát tường.
➤ Thay đổi cao độ.
➤ Kết nối với thiết bị có tâm lệch.
Thay vì sử dụng nhiều phụ kiện liên tiếp, một đoạn chuyển được thiết kế phù hợp có thể đồng thời giải quyết cả yêu cầu kích thước và vị trí.
11. So sánh các loại đoạn chuyển ống gió
| Loại đoạn chuyển | Đặc điểm kết cấu | Ứng dụng chính |
|---|---|---|
| Côn thu | Tiết diện giảm dần | Chuyển sang tuyến nhỏ hơn |
| Côn mở rộng | Tiết diện tăng dần | Kết nối sang tuyến hoặc thiết bị lớn hơn |
| Đồng tâm | Hai đầu cùng đường tâm | Tuyến thẳng, không cần dịch vị trí |
| Lệch tâm | Hai đầu khác đường tâm | Giữ cao độ hoặc bám theo mặt cố định |
| Vuông – tròn | Chuyển đổi hình dạng tiết diện | Kết nối ống vuông với ống tròn, quạt hoặc thiết bị |
| Chuyển kết hợp | Vừa đổi kích thước vừa dịch tuyến | Khu vực có không gian MEP phức tạp |
12. Kết cấu bích của đoạn chuyển
Hai đầu của đoạn chuyển cần tương thích với phần đường ống hoặc thiết bị kết nối.
Các dạng có thể gồm:
➤ Bích TDC.
➤ Bích TDF.
➤ Bích V.
➤ Bích tròn.
➤ Đầu nối măng sông.
➤ Cổ tròn để nối ống mềm.
Một đoạn chuyển vuông – tròn có thể sử dụng bích vuông ở một đầu và đầu nối tròn ở đầu còn lại.
13. Những thông số cần có khi gia công đoạn chuyển
Để gia công đúng hình dạng, bản vẽ nên thể hiện rõ:
➤ Kích thước đầu vào.
➤ Kích thước đầu ra.
➤ Chiều dài đoạn chuyển.
➤ Vị trí tâm hai đầu.
➤ Mặt nào cần giữ thẳng.
➤ Hướng lệch nếu có.
➤ Vật liệu.
➤ Chiều dày tôn theo yêu cầu.
➤ Kiểu bích hai đầu.
➤ Có bảo ôn hay không.
Lưu ý khi đặt gia công: Với đoạn chuyển lệch tâm, chỉ ghi kích thước hai đầu là chưa đủ. Cần thể hiện rõ hướng lệch, cao độ hoặc mặt cần giữ cố định để phụ kiện phù hợp với tuyến thực tế.
14. Tiêu chí lựa chọn đoạn chuyển phù hợp
Việc lựa chọn nên dựa trên:
➤ Hình dạng hai đầu kết nối.
➤ Kích thước trước và sau đoạn chuyển.
➤ Hướng đi của tuyến.
➤ Không gian lắp đặt.
➤ Cao độ đường ống.
➤ Lưu lượng không khí.
➤ Vị trí thiết bị đầu cuối.
➤ Loại vật liệu.
➤ Kiểu kết nối.
➤ Yêu cầu bảo ôn.
15. Câu hỏi thường gặp
Côn ống gió và đoạn chuyển có giống nhau không?
Côn là một dạng đoạn chuyển. Thuật ngữ đoạn chuyển có phạm vi rộng hơn, bao gồm cả chuyển vuông – tròn, chuyển lệch tâm và những phụ kiện vừa đổi kích thước vừa dịch tuyến.
Khi nào nên dùng đoạn chuyển lệch tâm?
Loại này phù hợp khi cần giữ nguyên một mặt của đường ống, giữ cao độ hoặc dịch vị trí đường tâm để phù hợp với không gian công trình.
Có thể chuyển trực tiếp từ ống vuông sang ống tròn không?
Có. Phụ kiện chuyển vuông – tròn được gia công riêng để kết nối hai dạng tiết diện này.
Đoạn chuyển có thể vừa thu kích thước vừa lệch tâm không?
Có. Đây là cấu hình khá phổ biến khi tuyến vừa cần giảm tiết diện vừa cần giữ một mặt hoặc dịch đường tâm.
Đoạn chuyển có thể bọc bảo ôn không?
Có. Nếu tuyến ống có bảo ôn, đoạn chuyển thường được xử lý bảo ôn đồng bộ với các đoạn ống và phụ kiện liên quan.
Kết luận: Côn thu, côn mở rộng, đoạn chuyển đồng tâm, lệch tâm và chuyển vuông – tròn là những cấu hình phổ biến trong hệ thống ống gió. Mỗi dạng thực hiện một chức năng hình học khác nhau, từ thay đổi tiết diện đến dịch tâm và chuyển đổi hình dạng đường ống. Khi lựa chọn và gia công, cần xác định chính xác kích thước hai đầu, chiều dài, hướng lệch, kiểu bích và không gian lắp đặt để đoạn chuyển đồng bộ với toàn bộ tuyến thông gió.
CẦN GIA CÔNG CÔN THU, ĐOẠN CHUYỂN VUÔNG – TRÒN, CHUYỂN LỆCH TÂM VÀ PHỤ KIỆN ỐNG GIÓ THEO BẢN VẼ? LIÊN HỆ TRƯỜNG THÀNH ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN KẾT CẤU PHÙ HỢP.
Trường Thành nhận gia công ống gió vuông, ống gió tròn, côn thu, đoạn chuyển, co, chạc, van và phụ kiện thông gió theo kích thước, vật liệu và yêu cầu thực tế của từng công trình.
CÔNG TY CỔ PHẦN CƠ NHIỆT TRƯỜNG THÀNH
Hotline: 0862 070 294 – 0966 500 694
Email: conhiettruongthanh@gmail.com – thangduongduy@gmail.com
Trụ sở: Số 42, đường Đại Nải, phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ.
Nhà máy 1: Lô 31, đường Nguyễn Du kéo dài, phường Việt Trì, tỉnh Phú Thọ (gần nút giao IC7).
Nhà máy 2: Lô 2, KCN Thụy Vân, phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ.
